Smalle scheidslijn tussen verzet en verraad

0
Achtdelige podcast over Pieter Hulsman

Pieter Hulsman is een van de meest intrigerende en dubbelzinnige figuren uit de Nederlandse oorlogsgeschiedenis. Onderzoek heeft geleid tot de achtdelige podcast-serie De Goede Vaderlander, van Nationaal Monument Kamp Amersfoort. Floris van Dijk is een van de makers.

Het verhaal van Hulsman, recent onderzocht door historici van Nationaal Monument Kamp Amersfoort, laat zien hoe smal de scheidslijn tussen verzet en verraad soms kon zijn.

Geëxecuteerd

In 1942 wordt Hulsman door de Duitsers gearresteerd in Haarlem als verzetsstrijder en belandt hij in Kamp Amersfoort. Aanvankelijk lijkt hij daarmee een duidelijke tegenstander van de bezetter. Volgens onderzoeker Floris van Dijk blijkt later echter dat dit beeld niet klopt. “Hij is toen als enige naar voren gestapt en heeft direct zijn diensten aangeboden. Terwijl zijn mede-verzetsleden worden geëxecuteerd, kiest Hulsman ervoor samen te werken met de vijand.”

Slag

Na zijn overstap wordt hij opgeleid tot spion aan de Duitse spionnenschool Zeehoofd in Den Haag. „Vervolgens gaat hij actief aan de slag voor de Sicherheitsdienst. Op 10 september 1944 wordt hij in Frankrijk gearresteerd door de geallieerden. Hij draagt dan een pistool, heeft valse papieren bij zich en er blijken explosieven in zijn bezit.”

Dwang

Tijdens zijn verhoren probeert Hulsman zijn verleden anders voor te stellen. Hij beweert dat hij onder dwang handelde, maar dat blijkt onjuist. “Met kennis van nu kunnen we acht leugens eruit halen. Uit archiefstukken blijkt dat hij vrijwillig handelde en zijn rol bewust heeft verdraaid.”

Bewuste keuzes

Het verhaal van Hulsman laat zien hoe complex oorlogskeuzes kunnen zijn. Hij was geen held en ook geen eendimensionale verrader, maar iemand die bewust keuzes maakte die anderen het leven kostten. Zijn geschiedenis, verpakt in een achtdelige podcast-serie De Goede Vaderlander. werpt daarmee een scherp licht op de morele grijstinten van de Tweede Wereldoorlog. (Bron: Eemland1)