Veertien vrijwilligers hebben zaterdag tijdens de eerste Peukmeukdag in Soest in slechts een half uur zo’n 2.000 sigarettenpeuken van straat gehaald. De actie begon met een lezing van Bernadette Hakken, beter bekend als Het Peukenmeisje, die aandacht vroeg voor de gevolgen van sigarettenfilters voor mens, dier en milieu.

Volgens Manda-Marieke Schuurer van de werkgroep Partij voor de Dieren Soest maakte de bijeenkomst veel indruk. “Zelfs wij als Partij voor de Dieren hoorden tijdens de presentatie nog feiten die ons echt shockeerden. Niet alleen over de giftigheid voor de roker zelf, maar ook over de enorme impact op het milieu. Veel vogels nemen peuken mee om nesten te bouwen, waardoor jonge vogels overlijden. Het is goed dat we ons daar met elkaar bewust van worden.”

Na de bijeenkomst bij cultureel podium Artishock trokken de deelnemers de Steenhoffstraat en Van Weedestraat in. Vooral rond café d’Oude Enghe, het leegstaande ING-pand, rioolputten, boomspiegels en bankjes werden grote aantallen peuken aangetroffen.

Vogels bouwen nesten met peuken

Tijdens haar presentatie liet Hakken zien welke schade sigarettenfilters aanrichten. Zo verwerken vogels regelmatig peuken in hun nesten. Ook wees ze erop dat een sigarettenfilter volgens onderzoek geen bewezen gezondheidsvoordeel biedt voor rokers, terwijl het wel bestaat uit plastic dat zeer langzaam afbreekt. Daarnaast bevatten de filters volgens haar verschillende schadelijke stoffen die uiteindelijk in bodem en oppervlaktewater terechtkomen.

Gedicht

Voorafgaand aan de opruimactie droeg Rob Kleinegris van Stichting VanG (Van Afval naar Grondstof) een speciaal voor de gelegenheid geschreven gedicht van de Soester dorpsdichter voor. Aan de opruimactie deden onder meer leden van de werkgroep Partij voor de Dieren Soest en Soesterberg, jongeren van PINK!, de Streetmasters en gemeenteraadsleden Janet van Rooden (Partij voor de Dieren) en Matthias Noorlander (PRO) mee.

Bewustwording

Volgens de organisatoren draait Peukmeukdag niet alleen om het opruimen van zwerfafval, maar vooral om bewustwording. Iedere sigarettenpeuk die niet op straat belandt, voorkomt vervuiling van bodem en water. Schuurer hoopt dat rokers zich realiseren dat er eenvoudige oplossingen zijn om peuken niet op straat te laten belanden. “Een zakasbakje kun je heel simpel zelf maken, bijvoorbeeld van een leeg drinkpak. Cafés kunnen een schaaltje met een laagje zand neerzetten waar mensen hun peuk in kwijt kunnen. We vonden veel peuken rond d’Oude Enghe; met zo’n eenvoudige voorziening kun je al veel voorkomen. En in de auto werkt een leeg blikje prima als asbak.” Tijdens de actie maakten deelnemers van jongerenorganisatie PINK! daarom ook als voorbeeld zelf zakasbakjes van lege drinkpakken. ,,Via peukmeukdag.nl is een vouwinstructie te vinden”, vertelt Schuurer.

Mogelijk jaarlijks

De organisatoren kijken tevreden terug op de eerste Soester editie van Peukmeukdag. “We gaan de actie eerst evalueren, maar ik acht de kans groot dat dit een jaarlijks terugkerend evenement wordt,” zegt Schuurer. “We hopen dan op nog meer deelnemers, zodat we samen voor nog meer bewustwording kunnen zorgen. Want uiteindelijk is dát waar het om draait.”

Grootste vorm van zwerfafval

Sigarettenfilters behoren wereldwijd tot het meest voorkomende zwerfafval. Volgens de organisatie kan één weggegooide peuk door de aanwezige gifstoffen en microplastics tot wel 800 liter water vervuilen. Het filter bestaat meestal uit celluloseacetaat, een kunststof die pas na lange tijd afbreekt. Peukmeukdag is een landelijk burgerinitiatief van Bernadette Hakken en journalist Anton Damen (Plandelman). Inmiddels krijgt het initiatief ook internationaal navolging onder de naam No Butts Day. Afgelopen zaterdag gingen op meer dan 130 plekken, van Maastricht tot Groningen en van Australië tot Zwolle, vrijwilligers de straat op om peuken te rapen en tellen. Met een geschatte zes tot acht miljard peuken per jaar is duidelijk dat oprapen geen realistische oplossing is. Daarom pleit het Plastic Peuken Collectief samen met de Fair Resource Foundation voor een Europees verbod op het filter in het kader van de Single Use Plastics-richtlijn. De Nederlandse regering is de eerste ter wereld die hun No (Plastic) Filter-oproep ondertekende.

(Bron: Eemland1)