Gisteren was de raadszaal in Soest het toneel van een inspraakavond over de mogelijke komst van een hoogspanningsstation aan de Stadhouderslaan. Zo’n avond is bedoeld om inwoners en ondernemers de gelegenheid te geven hun zorgen en ideeën rechtstreeks met de gemeenteraad te delen. Maar daar zit meteen het politieke struikelblok van deze gemeente: participeren mag, maar vooral als het uitkomt.

De politieke praktijk is dat raadsleden bij belangrijke onderwerpen worden gebonden door het coalitieakkoord. De politieke schermutselingen in de raad zijn daardoor vaak vooral voor de bühne. Samenwerking tussen coalitie en oppositie is vooral mogelijk op onderwerpen waarover in het akkoord geen afspraken zijn gemaakt. Bij de coalitiethema’s bepaalt de coalitie hoeveel ruimte de oppositie krijgt.

Tekortschieten

Tijdens de inspraakavond werd dat probleem pijnlijk zichtbaar. Inwoners legden feilloos bloot waar het systeem tekortschiet: participatie heeft weinig waarde wanneer inwoners pas worden geïnformeerd en gehoord nadat belangrijke keuzes feitelijk al zijn gemaakt. Daarmee gaat deze discussie over meer dan alleen de locatie van een hoogspanningsstation. Het gaat ook over de manier waarop de gemeente met informatie omgaat. Welke informatie wordt gedeeld? Wanneer gebeurt dat? En krijgen inwoners daadwerkelijk de mogelijkheid om invloed uit te oefenen? Opvallend was dat verschillende fracties die kritiek herkenden. Pro Soest, Partij voor de Dieren en Soest2002 erkenden de noodzaak om het proces van informatievoorziening en participatie anders in te richten.

Inspraakavond

Een tweede belangrijk punt is onderzoek. Dat moet onafhankelijk en breed genoeg zijn om inzicht te geven in wat wel en niet verstandig is. De discussie over de rapportage van Stedin laat zien waarom dat noodzakelijk is. Wie slechts één locatie onderzoekt, loopt het risico vooral op zoek te zijn naar een onderbouwing voor een vooraf gewenste uitkomst. Ook daarover is politiek het laatste woord nog niet gesproken. En misschien is dat wel precies de winst van deze inspraakavond: dat inwoners niet alleen iets mochten zeggen, maar de gemeenteraad ook dwongen kritisch te kijken naar de manier waarop besluiten tot stand komen. (Bron: Eemland)