Eemlanders krijgen morgen een bijzondere zonsverduistering voorgeschoteld. De maan schuift voor de zon en bedekt op het hoogtepunt ongeveer 90 procent van de zonneschijf. Volgens sterrenkundige Tammo-Jan Dijkema, actief bij de radiotelescoop in Dwingeloo, blijft daardoor een smalle sikkel van de zon over.

De gedeeltelijke verduistering begint rond 19.15 uur en bereikt rond 20.10 uur het maximum. „Ook 10 procent zonlicht geeft nog heel veel licht”, opent Dijkema in het ochtendprogramma Eemland1 Actueel.

Toestroom

Bij een totale eclips wordt het wel daadwerkelijk donker en kunnen dieren anders reageren. Dat geldt morgen niet voor ons land. „Wie zich tijdens de eclips in delen van IJsland of Spanje bevindt, kan wel een totale zonsverduistering zien”, weet Dijkema. Het Spaanse dorp Somosierra, net ten noorden van Madrid, geldt als een van de beste locaties om het spektakel te bekijken. De 93 inwoners bereiden zich voor op een toestroom van naar verwachting zeker 2.000 bezoekers. „In Dwingeloo wordt de verduistering behalve optisch ook met een radiotelescoop gevolgd. Daarmee wordt gemeten hoeveel radiostraling van de zon overblijft wanneer de maan ervoor schuift. Het leuke van een radiotelescoop is: die heeft van eventuele bewolking geen last.” 

Eclipsbrilletje

De radiowaarneming levert bovendien wetenschappelijke informatie op. De radiostraling komt uit een groter gebied dan het zichtbare oppervlak van de zon. „Wij kunnen doordat de maan voorschuift meten hoe groot dat gebied is waar de radiogolven vandaan komen.” Wie zelf wil kijken, moet voorzichtig zijn. „Rechtstreeks naar de zon kijken kan het netvlies beschadigen. Een gecertificeerd eclipsbrilletje is noodzakelijk. Maar die zijn inmiddels uitverkocht. Improviseren met cd’s, beroete glaasjes of andere materialen raad ik nadrukkelijk af.” Ook zonder eclipsbril kan de verduistering indirect worden bekeken door het zonlicht via een klein gaatje op een vel papier te projecteren. De ronde zon verandert dan langzaam in een sikkel. „Wie morgen de zonsverduistering mist kan volgend jaar de eclipsbrilletje weer uit de kast halen. Op 2 augustus 2027 is de volgende volledige zonsverduistering te zien in Europa. Spanje heeft dan opnieuw geluk, al moet je voor een totale eclips dan in het uiterste zuiden van het land zijn. In Noord-Afrika is de zonsverduistering dan het best te zien.” (Bron: Eemland1)