Soest wil ook bij de Provinciale Staten- en Waterschapsverkiezingen van 17 maart 2027 aan de slag met het nieuwe, kleinere stembiljet. Het college wil dat de gemeenteraad instemt met wederom deelname aan het experiment.

Bij de afgelopen gemeenteraadsverkiezingen was Soest een van de elf gemeenten waar kiezers voor het eerst met het nieuwe stembiljet stemden. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft de elf opnieuw uitgenodigd om verder voort te bouwen op de eerdere ervaringen. Het nieuwe stembiljet is aanzienlijk kleiner dan het vertrouwde, grote vel papier. Namen van kandidaten staan er niet meer op. In het stemhokje ligt een kandidatenlijst waarop kiezers hun keuze kunnen opzoeken.

Positief

Stemmen gaat vervolgens in twee stappen: de kiezer kleurt één vakje in bij de partij van zijn keuze en één vakje bij het nummer van de kandidaat op wie hij wil stemmen. De eerste ervaringen in Soest zijn positief. ,,Onze ervaring is dat kiezers, stembureaus en tellers, maar vooral ook de kiezers, blij waren met het nieuwe stembiljet”, vertelt burgemeester Rob Metz. ,,Voor de meeste mensen was duidelijk hoe het werkte.” Volgens Metz wist ongeveer 80 procent van de kiezers vooraf dat het stembiljet anders zou zijn. ,,Dat hadden we goed gecommuniceerd. De rest werd goed opgevangen op de stembureaus.”

Papier

Het kleinere biljet heeft volgens de gemeente meerdere voordelen. Kiezers hoeven geen enorm vel papier meer uit te vouwen en na het stemmen weer terug te vouwen. Ook is er minder papier nodig, wat kosten en materiaal scheelt. Voor stembureauleden is het tellen overzichtelijker en sneller. Dat laatste voordeel kwam tijdens de verkiezingen in Soest overigens nog niet helemaal uit de verf. Door een softwareprobleem liet de uitslag langer op zich wachten. De gemeente werkt inmiddels aan andere software, zodat een dergelijk probleem bij volgende verkiezingen niet opnieuw voor vertraging zorgt.

Wetswijziging

Ook uit de evaluatie van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties blijkt dat zowel kiezers, stembureauleden als gemeenten positief zijn over het nieuwe biljet. Het ministerie wil het nieuwe stembiljet uiteindelijk landelijk invoeren. Vanaf 2029 moet iedereen ermee gaan stemmen, als de benodigde wetswijziging wordt aangenomen. Voor Soesters is die overstap dan al een stuk minder groot. ,,Persoonlijk ben ik blij dat we door dit experiment voort te zetten onze inwoners al kunnen laten wennen aan de nieuwe stemmanier”, zegt Metz. ,,Voor veel Nederlanders zal dat in 2029 nieuw zijn, voor Soesters niet.” De voorbereidingen voor de verkiezingen van 17 maart 2027 zijn in Soest inmiddels weer begonnen. (Bron: Eemland1)