De gemeente Bunschoten heeft de jeugdhulp iets verbeterd: minder jongeren krijgen zware hulp. Maar volgens de Rekenkamer Vallei en Veluwerand blijven de kosten toch stijgen, wat financiële problemen geeft.
Volgens voorzitter Mark Pen van de Rekenkamer Vallei en Veluwenrand is dat een zorgelijke ontwikkeling. “Je ziet dat het aantal jongeren in de specialistische zorg iets afneemt, maar tegelijkertijd stijgen de kosten flink. In een paar jaar tijd is er zo’n 3,5 miljoen euro bij gekomen,” aldus Pen. In Bunschoten, met ongeveer 23.000 inwoners en bijna 5.000 jongeren, ontvangt circa 13 procent specialistische hulp. Dat percentage schommelt, maar de trend laat zien dat kosten niet automatisch meebewegen met een daling in het aantal cliënten.
Gebrekkige samenwerking
Een belangrijke oorzaak ligt volgens de rekenkamer in de samenwerking binnen de zorgketen. De informatie-uitwisseling tussen scholen, huisartsen en hulpverleners verloopt nog niet optimaal. Daardoor ontbreekt vaak het overzicht van waar jongeren zich in het zorgtraject bevinden. De gemeente werkt inmiddels met één regionale aanbieder voor specialistische jeugdhulp, wat het systeem overzichtelijker maakt. Toch voelen huisartsen zich hierdoor soms verder verwijderd van de specialistische zorg. “Daar zit een onbedoeld effect,” zegt Pen. “Er is nog winst te behalen in hoe partijen met elkaar samenwerken en informatie delen.”
Focus op preventie
De rekenkamer pleit daarnaast voor een sterkere inzet op preventie. Door problemen eerder te signaleren, bijvoorbeeld op scholen, kan worden voorkomen dat jongeren uiteindelijk dure specialistische hulp nodig hebben. Ook wordt het belang van “normaliseren” benadrukt: niet elke hulpvraag hoeft direct te leiden tot specialistische zorg. Dit vraagt volgens Pen om een cultuurverandering binnen het systeem.
Beperkte sturingsmogelijkheden
Gemeenten hebben echter maar beperkte mogelijkheden om direct op de kosten te sturen. Sinds de decentralisatie van de jeugdzorg zijn zij verantwoordelijk voor de uitvoering, maar de zorgplicht blijft volgens Pen bestaan. “Als een kind hulp nodig heeft, moet die er komen. Dat maakt het lastig om kosten te beheersen.”
Meer grip nodig
Het belangrijkste advies van de rekenkamer is daarom om meer grip te krijgen op de cijfers. Door beter inzicht in aantallen, soorten hulpvragen en bijbehorende kosten kan de gemeente gerichter beleid maken. “Vanuit inzicht kun je pas echt sturen. Daar ligt de sleutel voor de komende jaren.” Het rapport is bedoeld om de gemeenteraad beter in positie te brengen bij het controleren van het beleid en het maken van keuzes voor de toekomst van de jeugdhulp. (Bron: Eemland1)
